Học trực tuyến

Bài 54-55. Chủ đề: Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG

  •   Xem: 8
  •   Thảo luận: 0
Bài 54+55:          
CHỦ ĐỀ: Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG
I. Mục tiêu:  
1. Kiến thức:
- Học sinh nêu được các nguyên nhân gây ô nhiễm từ đó có ý thức bảo vệ môi trường sống
- Mỗi học sinh hiểu được hiệu quả của việc phát triển môi trường bền vững, qua đó nâng cao ý thức bảo vệ môi trường.
- Ý thức được trách nhiệm của bản thân, cộng đồng trong việc bảo vệ môi trường cho hiện tại và tương lai.
2.  Kỹ năng:
- Rèn kỹ năng quan sát kênh hình, phát hiện kiến thức.
- Rèn kỹ năng hoạt động cá nhân.
- Kỹ năng khái quát hóa kiến thức.
3. Thái độ:
- Giáo dục ý thức giữ gìn và bảo vệ môi trường.
4. Các năng lực cần đạt:
- Năng lực tư duy logic, làm việc cá nhân
- Năng lực giải quyết tình huống có vấn đề
- Năng lực vận dụng kiến thức vào các tình huống thực tiễn
* Các kỹ năng cần giáo dục trong bài:
- Kỹ năng thu thập, sử lý thông tin khi đọc sgk để tìm hiểu về những tác nhân gây ô nhiễm môi trường, hậu quả của ô nhiễm môi trường.
- Kỹ năng hợp tác trong nhóm, lắng nghe tích cực.
- Kỹ năng tự tin trình bày ý kiến trước lớp, tổ, lớp.
II. Chuẩn bị:
Giáo viên: Máy chiếu, H.54.1 - 6, bảng phụ 54.1 - 2 SGK.
Kiến thức các môn Vật lý, Hóa học, Công nghệ, Địa lý có liên quan đến bài: Ô nhiễm môi trường.
Học sinh:  Đọc bài trước ở nhà, kẻ bảng 54.1 - 2, sưu tầm tư liệu, tranh ảnh.
III. Tổ chức các hoạt động dạy học:
1. Ổn định: ........................................................................            
2. Kiểm tra bài cũ:
3. Hoạt động hình thành kiến thức mới:
a. Khởi động: Các em thân mến, hiện nay Việt Nam nói riêng và các nước trên thế giới nói chung, tỉ lệ người nhiễm bệnh liên quan đến đường hô hấp, tiêu hoá… và các bệnh khác như ung thư ngày càng gia tăng, một trong nhưng nguyên nhân gây ra các bệnh đó chính là vấn đề ô nhiễm môi trường. Vậy ô nhiễm môi trường là gì? Có những tác nhân nào gây ô nhiễm môi trường và các em đã làm gì để bảo vệ môi trường sống xung quanh chúng ta? Để làm rõ các vấn đề cúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài học ngày hôm nay với chủ đề Ô nhiễm môi trường nhé!

b. Kết nối:
HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG KIẾN THỨC
Hoạt động 1:
GV: Để tìm hiểu Ô nhiễm môi trường là gì? Nguyên nhân nào gây ra ô nhiễm môi trường? Cô xin mời các em theo dõi video hình ảnh sau:
? Hãy nêu các loại môi trường mà em quan sát được?
? Tính chất của các  môi trường này có thay đổi hay không ?
? Sự thay đổi trên có ảnh hưởng tới đời sống con người và các sinh vật khác như thế nào?
HS trả lời
HS khác nhận xét, bổ sung
GV đưa ra đáp án
? Qua những hình ảnh trên em hiểu thế nào là ô nhiễm môi trường ?



GV cho HS quan sát một số hình ảnh
?Theo em nguyên nhân nào làm môi trường bị ô nhiễm?
 (Chủ yếu do hoạt động của con người gây ra, hoạt động của tự nhiên: núi lửa phun nham thạch gây nhiều bụi bặm, thiên tai, lũ lụt tạo điều kiện cho nhiều loài sinh vật gây bệnh phát triển... )
? Vậy nguyên nhân nào là chủ yếu gây ô nhiễm môi trường?
Để trả lời câu hỏi này chúng ta cùng nhau nghiên cứu mục II.
Hoạt động 2



Các em theo dõi hình ảnh sau:
GV: Các loại nhiên liệu trên bị đốt cháy sẽ tạo ra các loại khí thải
? Theo em những loại khí này được thải ra môi trường là những khí nào?
(Khí CO, lưu huỳnh đioxit ( SO2), CO2, khí nitơ oxit ( NOx) và bụi)
? Vậy nguyên nhân nào gây ra các khí đó trong không khí ?
 (Do đốt cháy nhiên liệu)
?Kể tên những hoạt động đốt cháy nhiên liệu tại gia đình em & hàng xóm có thể gây ô nhiễm không khí?
(Nấu cơm, đốt gạch, đốt rơm rạ…)
? Theo các em khi bầu không khí bị ô nhiễm sẽ gây ra những tác hại nào?
(Gây ra các bệnh về đường hô hấp, gây ra mưa axit, …)
? Tại sao những khí thải này lại gây ra mưa axit?
(Những chất khí như CO2, SO2 đã hòa tan với nước mưa tạo ra mưa axit)
GV cho HS quan sát một số hình ảnh về mưa axit và nguồn nước bị nhiễm axit.
? Theo em chúng ta làm thế nào để hạn chế các loại khí thải độc hại, bụi khói đó ra môi trường?
( Sử dụng năng lượng sạch như năng lượng mặt trời, năng lượng gió, năng lượng thủy triều,…)
GV cho HS quan sát một số hình ảnh về phun thuốc bảo vệ thực vật và chất độc hóa học.

? Qua một số hình ảnh trên cho em biết ô nhiễm môi trường còn do tác nhân nào?
? Hãy kể tên một số chất bảo vệ thực vật và chất độc hoá học mà em biết?
       (Thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ...)    
GV chiếu H54.2
? Các chất này thường tích tụ trong những môi trường nào và phát tán trong môi trường như thế nào?
(Trong đất, hồ, ao nước ngọt, đại dương & phân tán trong không khí, bám và ngấm vào cơ thể sinh vật)
?Mô tả con đường phát tán các loại hoá chất đó?
- Hoá chất độc theo nước mưa ngấm xuống đất làm ô nhiễm nguồn nước ngầm.
- Hoá chất độc theo nước mưa chảy vào ao, hồ, một phần hoà tan trong hơi nước và bốc hơi vào trong không khí.
- Hoá chất độc theo nước mưa chảy vào đại dương một phần hoà tan trong hơi nước và bốc hơi vào trong không khí.
- Hoá chất độc trong không khí theo nước mưa phân tán đi khắp nơi trên trái đất.
? Theo các em hóa chất bảo vệ thực vật và chất độc hóa học có tác hại như thế nào đến đời sống của các sinh vật trên trái đất?
( Gây đột biến gen của sinh vật làm xuất hiện một số bệnh và tật di truyền như bệnh ung thư máu, thiếu hoặc thừa ngón chân tay….)
GV cho HS quan sát một số hình ảnh về tác hại của thuốc bảo vệ thực vật và chất độc hóa học.
? Theo em chúng ta cần làm gì để hạn chế sự ô nhiễm do hóa chất bảo vệ thực vật và chất độc hóa học?
(- Dùng các chế phẩm sinh học để bảo vệ thực vật và các dụng cụ hỗ trợ loại bỏ các chất độc ra khỏi cơ thể sinh vật như máy khử trùng ozon..
- Tuyên truyền mọi người dân cùng thực hiện.
- Sử dụng công nghệ trồng rau sạch phục vụ tại gia đình như máy trồng rau mầm,…)



GV cho HS quan sát một số hình ảnh về nhà máy điện nguyên tử.
GV: Từ các vụ nổ nhà máy điện nguyên tử, các vụ thử vũ khí hạt nhân đã sinh ra các chất phóng xạ.
?Vậy chất phóng xạ là gì?
   (Chất phóng xạ là chất có khả năng biến hóa thành những nguyên tố khác và trong quá trình đó phóng ra một số bức xạ )

GV yêu cầu HS nghiên cứu thông tin SGK, quan sát H.54.2- H54.4 liên hệ thực tế, trả lời câu hỏi.
? Hãy nêu nguyên nhân và tác hại của chất phóng xạ đối với đời sống của con người và các loài sinh vật khác?
- Gây đột biến ở người & sinh vật.
- Gây ra một số bệnh, tật di truyền, ung thư.
?Chất phóng xạ phát tán trong môi trường thông qua con đường nào?
      (Đất, nước, không khí,…)
?Hậu quả của việc rò rỉ chất phóng xạ ở các nhà máy điện nguyên tử và qua những vụ thử vũ khí hạt nhân?
(Con người và các sinh vật khác bị nhiễm chất phóng xạ có thể bị mắc một số bệnh, tật di truyền hoặc ung thư…)
? Làm thế nào để hạn chế ô nhiễm các chất phóng xạ?
(Lên án chiến tranh hạt nhân và các vụ thử vũ khí hóa học…)

GV cho HS quan sát sơ đồ chất thải rắn được tạo ra từ các hoạt động.
? Kể các chất thải rắn từ các hoạt động trên?
Điền nội dung thích hợp vào bảng 54.2 sgk/164:
Tên chất thải Hoạt động thải ra chất thải
+ Giấy vụn
+ Túi ni lon           
+Vôi vữa               +Bông băng y tế
+ Rác thải         
+ Sinh hoạt
+ Mua bán, đựng đồ..
+ Xây dựng
+ Bệnh viện, trạm xá
 
-Gọi hs lên bảng hoàn thành bảng 54.2.
- Sửa sai, cho đáp án đúng.
?Hãy kể tên những chất thải rắn gây ô nhiễm mà em thường gặp quanh nơi ở hoặc trên đường đi tới trường?
?Bản thân em và những người xung quanh em đã làm gì để hạn chế tác hại của chất thải rắn?
(Thu gom, phân loại rác thải, tuyên truyền mọi người cùng thực hiện...)

?Nguồn gốc gây ô nhiễm sinh học do đâu?
- Nguồn gốc:
+ Phân, rác, nước thải sinh hoạt
+ Xác chết SV
+ Nước và rác thải từ bệnh viện
GV thông báo: Các chất này không được thu gom và sử lý đúng cách đó tạo môi trường  cho nhiều sinh vật gây hại cho người và động vật phát triển.
? Bệnh giun sán có thể xâm nhập vào cơ thể con người bằng con đường nào?Cách phòng tránh bệnh giun sán là gì?
? Nguyên nhân và cách phòng bênh sốt rét?
? Nguyên nhân và cách phòng chống bệnh tả, lị?
GV chiếu H.54.5 - 6, phân tích
- Nguyên nhân của bệnh giun sán: Thức ăn không  được nấu chín, không rửa sạch có  mang mầm bệnh  như trứng giun, ấu trùng sán...
- Nguyên  nhân mắc bệnh tả lị: ăn thức ăn không vệ sinh, bị nhiễm các SV gây bệnh như vi khuẩn.
? Làm thế nào để tránh mắc những bệnh này?
­­- Cách phòng tránh bệnh sốt rét: Tiêu diệt muỗi mang kí sinh trùng sốt rét, diệt bọ gậy, giữ cho nơi ở luôn thoáng đóng sạch sẽ, giữ vệ sinh nguồn nước, nằm màn.
GV đưa ra nhận xét và bổ sung.
1 – 2 HS đọc kết luận chung SGK
I. Ô nhiễm môi trường là gì?












- Ô nhiễm môi trường là hiện tượng môi trường bị bẩn, đồng thời làm thay đổi tính chất vật lý, hoá học, sinh học của môi trường gây tác hại đến đời sống của con người và các sinh vật khác.
- Nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường:
+ Do con người: Các hoạt động sinh hoạt và sản xuất của con người.
+ Do tự nhiên: Cháy rừng, núi lửa, lũ lụt, lốc xoáy,




II. Các tác nhân chủ yếu gây ô nhiễm và biện pháp hạn chế ô nhiễm môi trường:


1. Ô nhiễm do chất thải công nghiệp và sinh hoạt. Biện pháp hạn chế ô nhiễm không khí:













- Nguyên nhân: Các khí thải ra từ các nhà máy, từ các hương tiện giao thông vận tải là khí CO, CO2 SO2, NOx, bụi… gây nhiễm bẩn không khí.

















- Biện pháp hạn chế: Trồng nhiều cây xanh, không chặt phá rừng, sử dụng năng lượng sạch như năng lượng mặt trời, năng lượng gió, năng lượng thủy triều,…

2. Ô nhiễm do chất bảo vệ thực vật và chất độc hoá học











- Con đường phát tán:
+ Hóa chất (dạng hơi) → nước mưa → tích tụ trong đất.
+ Hóa chất (dạng hơi) → nước mưa → tích tụ trong ao, hồ, sông, biển.
+ Hóa chất còn ngấm vào cơ thể sinh vật.











- Biện pháp hạn chế ô nhiễm:
+ Dùng các chế phẩm sinh học để bảo vệ thực vật và các dụng cụ hỗ trợ loại bỏ các chất độc ra khỏi cơ thể sinh vật như máy khử trùng ozon..
+ Tuyên truyền mọi người dân cùng thực hiện.
+ Sử dụng công nghệ trồng rau sạch phục vụ tại gia đình như máy trồng rau mầm,…

3. Ô nhiễm do chất phóng xạ












- Nguyên nhân: Chất phóng xạ có nguồn gốc chủ yếu từ các nhà máy điện nguyên tử và từ các vụ thử vụ khí hạt nhân
- Tác hại:















- Biện pháp hạn chế: Lên án chiến tranh hạt nhân và các vụ thử vũ khí hóa học…


4. Ô nhiễm do chất thải rắn
- Những chất thải rắn gây ô nhiễm môi trường như giấy vụn, túi nilon, vôi vữa, bơm kim tiêm, ...





- Biện pháp hạn chế:
+ Thu gom chất thải rắn
+ Phân loại các chất thải rắn để xử lý như tái chế, đốt, ...mọt cách hợp lý.


5. Ô nhiễm do sinh vật gây bệnh.
- Sinh vật gây bệnh có nguồn gốc từ rác thải chưa qua xử lý.









- Biện pháp hạn chế: Giữ vệ sinh môi trường, vệ sinh ăn uống,...



*Kết luận chung: SGK
c. Luyện tập: Em hãy kể tên các tác nhân chủ yếu gây ô nhiễm? Hãy cho biết nguyên nhân của  việc ngộ độc thuốc bảo vệ thực vật sau khi ăn rau và quả?
d. Vận dụng:
- Địa phương em đã có hiện tượng ô nhiễm môi trường chưa? Nguyên nhân gây ra sự ô nhiễm đó là gì?
- Em đã làm gì để góp phần hạn chế những nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường này?
4. Dặn dò:
- Học, trả lời câu hỏi SGK.
- Đọc bài 55, sưu tầm tranh ảnh về ô nhiễm môi trường, kẻ bảng 55
IV. Rút kinh nghiệm:
- Về kế hoạch dạy học: ………………………………………………………………………………………………………………………………
- Về tổ chức các hoạt động dạy học: …..………………………………………………………………………………………………
- Về hoạt động của HS: ……………………………………………..………………………………………………………………………………


 
Thông tin bài học
Hiện nay Việt Nam nói riêng và các nước trên thế giới nói chung, tỉ lệ người nhiễm bệnh liên quan đến đường hô hấp, tiêu hoá… và các bệnh khác như ung thư ngày càng gia tăng, một trong nhưng nguyên nhân gây ra các bệnh đó chính là vấn đề ô nhiễm môi trường. Vậy ô nhiễm môi trường là gì? Có những tác nhân nào gây ô nhiễm môi trường và các em đã làm gì để bảo vệ môi trường sống xung quanh chúng ta? Để làm rõ các vấn đề cúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài học ngày hôm nay với chủ đề Ô nhiễm môi trường.
Bài 54-55. Chủ đề: Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG
Thuộc chủ đề:
Học liệu số
Gửi lên:
06/08/2022
Lớp:
Lớp 9
Môn học:
Sinh học
Xem:
8
Tải về:
Thông tin tác giả
Nông Thị Nông Thị Phượng
Họ và tên:
Nông Thị Nông Thị Phượng
Đơn vị công tác:
TH&THCS Đức Lương
Điện thoại:
dphuong79@gmail.com
Di động:
0916453136
   Đánh giá
Bạn đánh giá thế nào về bài giảng này?
Hãy click vào hình sao để đánh giá bài giảng

  Ý kiến bạn đọc

Thiết kế bài giảng điện tử 2021
Học và làm theo Bác
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây